Iets met economie

Baanonzekerheid is zware psychologische last
Het regent momenteel ontslagen op de arbeidsmarkt. Werknemers in verschillende sectoren zijn bang om hun job te verliezen, hoewel daar soms geen feitelijke aanleiding voor is. Wat doet dit gevoel van baanonzekerheid met iemand? En hoe gaat een bedrijf daar best mee om? Doctor in de psychologie Bert Schreurs is docent en onderzoeker aan de Faculteit Economie en Management van de HUB en geeft tips.

Het zwaard van Damocles
"Er is een groot verschil tussen iemand die zeker weet dat hij zijn werk kwijt is en iemand die denkt dat zijn job op de helling staat," verklaart Bert Schreurs. "Het gevoel dat je het risico loopt om je baan kwijt te raken, is een subjectieve inschatting. Het is als een zwaard van Damocles dat boven je hoofd hangt en waarvan je niet zeker bent of en wanneer het zal vallen. Je hebt geen controle over wie beslist over je toekomst en welke criteria er worden gehanteerd. Dat is psychologisch zwaar om dragen. Bovendien is een job meer dan enkel een loonbriefje. Werken is ook een sociale bezigheid, het brengt structuur in je leven en het geeft je het gevoel dat je nuttig bent."

Negatieve gevolgen
In de psychologische literatuur bestaat er een consensus dat baanonzekerheid een negatieve impact heeft op het individu. "Onderzoek toont aan dat angst om je werk kwijt te raken, je professioneel functioneren negatief beïnvloedt", vertelt Bert Schreurs. "Eerst en vooral zorgt baanonzekerheid voor een verschuiving van de attitude van de werknemer. Er komt een barst in het vertrouwen en de betrokkenheid bij het bedrijf daalt, wat op zijn beurt een groter verloop teweegbrengt. Want wie vreest voor zijn baan, gaat misschien elders solliciteren. Daarnaast werken gevoelens van onzekerheid gezondheidsklachten in de hand. Heel wat mensen krijgen te kampen met slaapproblemen of stevenen af op een burn-out. En tenslotte kan baanonzekerheid ook de prestaties van werknemers beïnvloeden."

Wat kunnen bedrijven doen om de negatieve gevolgen van baanonzekerheid bij hun personeel te temperen? Bert Schreurs geeft enkele tips voor een goed HRM-beleid:
1) geef medewerkers controle over hun taken
2) bezorg hen een behoorlijke graad van autonomie en verantwoordelijkheid
3) investeer in bijscholing, dat kan de binding met de organisatie ten goede komen
4) zorg voor rechtvaardigheid in de bedrijfsbeslissingen
5) communiceer op een transparante manier
6) ga respectvol om met uw personeel